- Ekološki aktivisti i lokalno stanovništvo u Albaniji organizovali su proteste protiv kontroverznih planova kompanije Atlantic Incubation Partners LLC koju vodi Džared Kušner, zet Donalda Trampa za izgradnju luksuznih odmarališta u zaštićenim područjima na jugu zemlje.
Zvërnec/Narta, Albanija – Protesti protiv velikog turističkog projekta na području Zvërneca i lagune Narta prerasli su u ozbiljan incident nakon što su društvenim mrežama počeli da kruže snimci na kojima se vidi kako pripadnici privatnog obezbjeđenja fizički uklanjaju jednog demonstranta sa prostora na kojem su započeti radovi. Upravo taj trenutak postao je simbol otpora koji posljednjih dana potresa jug Albanije.
Na video-snimku, koji je izazvao burne reakcije širom Albanije, Kosova i dijaspore, vidi se nekoliko muškaraca u crnoj odjeći kako odvlače protestanta preko terena, dok okupljeni građani negoduju i uzvikuju parole. Fotografija koja se proširila internetom nosi i poruku na albanskom jeziku:
“Momenti kur gangsterët e oligarkëve rrëmbyen protestuesin në Zvërnec”,
što u prevodu znači:
„Trenutak kada su gangsteri oligarha oteli demonstranta u Zvërnecu.“
Iako protivnici projekta koriste veoma oštru retoriku, za sada nema zvanične potvrde da je riječ o otmici, već o fizičkom uklanjanju demonstranta od strane privatnog obezbjeđenja angažovanog na lokaciji.Na protestima su se čule parole:
„More nije na prodaju“
„Shqiptarë! Shqiptarë!“
„Për detin!“ („Za more!“)
Okupljeni građani tvrde da ne brane samo zemljište, već pravo budućih generacija na pristup obali. Mnogi učesnici protesta smatraju da je upravo postupanje privatnog obezbjeđenja prema demonstrantu dodatno rasplamsalo revolt među okupljenima. Prema snimcima objavljenim na društvenim mrežama, nakon incidenta atmosfera je postala znatno napetija, a okupljeni su počeli da optužuju investitore i vlasti da pokušavaju silom da uguše građanski otpor.
Projekat vrijedan milijarde eura
U središtu spora nalazi se projekat kompanije Zvërnec South Adriatic Development, koja navodi da je zemljište kupljeno legalnim putem od privatnih vlasnika i da planirana investicija može donijeti hiljade radnih mjesta i transformisati turističku ponudu južne Albanije. Prema navodima kompanije, riječ je o projektu vrijednom više milijardi eura, koji bi mogao otvoriti oko 10.000 radnih mjesta. Međutim, protivnici projekta tvrde da:
-
-
postoji opasnost za osjetljivi ekosistem lagune Narta;
-
lokalna zajednica nije dovoljno uključena u proces odlučivanja;
-
veliki dijelovi obale prelaze pod kontrolu privatnih investitora;
-
građanima može biti ograničen pristup dijelu obalnog područja.
-
Tvrdnje o izraelskim investitorima izazvale polemike
Dodatnu kontroverzu izazvale su tvrdnje koje se šire društvenim mrežama da iza projekta stoje izraelski investitori i da se „albanska obala prodaje strancima“. Međutim, do sada nisu objavljeni javni dokazi koji bi potvrdili tvrdnje da je riječ o prodaji državne teritorije. Prema dostupnim informacijama, spor se vodi oko privatnih parcela koje su predmet kupoprodajnih ugovora i planiranog turističkog razvoja. Jedno je sigurno – prizor demonstranta kojeg privatno obezbjeđenje odvlači sa mjesta protesta postao je najjači simbol otpora koji se posljednjih dana širi albanskim društvenim mrežama, a rasprava o budućnosti obale Narte i Zvërneca tek ulazi u najosjetljiviju fazu. Pogledajte video ispod teksta.