Službenici Uprava carina spriječili su pokušaj krijumčarenja velike količine skupocjenih mobilnih telefona na Aerodromu Podgorica, čija je ukupna vrijednost procijenjena na oko 2,6 miliona eura.
Kako je saopšteno, u carinskom sistemu Carinske ispostave Aerodrom Podgorica prethodno je podnijeta carinska deklaracija za stavljanje robe u slobodan promet, kojom su prijavljeni mobilni telefoni i prateća oprema. Međutim, sprovođenjem ciljane i detaljne carinske kontrole utvrđeno je da se radi o znatno većoj količini skupocjenih uređaja, pretežno marki iPhone i Samsung, nego što je prvobitno prijavljeno.
- „Utvrđeno je da se radi o velikoj količini skupocjenih mobilnih telefona, čija je procijenjena vrijednost oko 2,6 miliona eura“, naveli su iz Uprave carina.
Iz ove institucije ističu da se daljnje aktivnosti u ovom predmetu sprovode u saradnji sa Upravom policije i nadležnim tužilaštvom, kako bi se utvrdile sve okolnosti i eventualna krivična odgovornost uključenih lica. Uprava carina poručila je da će nastaviti sa pojačanim i intenzivnim kontrolama na svim graničnim prelazima, s ciljem zaštite ekonomske stabilnosti države i suzbijanja svih oblika nezakonite trgovine.
Šverc telefona – rastući problem u Evropi
Prema ranijim podacima bezbjednosnih službi, šverc mobilnih telefona u Evropi najčešće se odnosi na dvije glavne kategorije – krađe i izvoz ukradenih uređaja, posebno premium modela poput iPhonea, u zemlje poput Kine i Hong Konga, ali i na plasman lažnih telefona i komponenti putem društvenih mreža i online platformi.
Jedan od najvećih slučajeva zabilježen je ove godine u Velikoj Britaniji, gdje je londonska policija razbila međunarodnu kriminalnu mrežu koja je godišnje krijumčarila i do 40.000 ukradenih mobilnih telefona iz Ujedinjenog Kraljevstva prema Kini i Hong Kongu. Tom prilikom uhapšeno je 46 osoba, a procjenjuje se da je ta mreža bila odgovorna za oko 40 posto svih krađa mobilnih telefona u Londonu. Iako Europol nije direktno vodio ovu operaciju, evropska policijska agencija kontinuirano pruža podršku sličnim međunarodnim akcijama protiv organizovanog kriminala i nezakonite trgovine mobilnim uređajima.
Posebnu pažnju u borbi protiv ovakvog vida kriminala privlače i međunarodne policijske akcije. Među njima se izdvaja i operacija „Ringtone“, jedna od značajnijih koordinisanih akcija na nivou Evropske unije, sprovedena u čak osam zemalja EU. Tokom te operacije uhapšeno je ukupno 213 osoba zbog krađa i organizovanog šverca pametnih telefona, čime je razbijena široka kriminalna mreža koja je djelovala na više tržišta istovremeno.
Evropske bezbjednosne institucije upozoravaju da ukradeni mobilni telefoni ne predstavljaju samo robu za dalju preprodaju, već često služe i kao sredstvo za dalje kriminalne aktivnosti, poput SIM-swapping prevara, phishing napada i različitih oblika finansijskih zloupotreba, čime se ugrožava bezbjednost građana i digitalni sistemi.
Kada je riječ o Crnoj Gori, prema dostupnim podacima, u posljednjim godinama nije zabilježena zapljena švercovanih mobilnih telefona ovako velikih razmjera. Kao jedan od rijetkih ranijih primjera navodi se slučaj iz ljeta 2013. godine, kada je pljevaljska policija, u saradnji sa carinom, na graničnom prelazu „Ranče“ oduzela 33 mobilna telefona i veću količinu prateće opreme, ukupne vrijednosti oko 10.000 eura. Tada su telefoni zaplijenjeni od državljanina Srbije iz Prijepolja, koji nije imao ovlašćenje za bavljenje trgovinom, zbog čega se sumnjalo da je riječ o švercu.
U tom kontekstu, aktuelna zapljena na Aerodromu Podgorica, procijenjene vrijednosti 2,6 miliona eura, predstavlja presedan u dosadašnjoj praksi crnogorskih bezbjednosnih i carinskih organa, ali i snažnu poruku da se krijumčarenje visokovrijedne tehničke robe sve češće pokušava realizovati sofisticiranim kanalima, uključujući i vazdušni saobraćaj.